\documentclass[12pt]{article} \usepackage[T1]{fontenc} \usepackage[utf8]{inputenc} \usepackage[polish]{babel} \usepackage[a4paper,margin=2.0cm]{geometry} \usepackage{array} \usepackage{tabularx} \usepackage{xcolor} \usepackage{listings} \usepackage{hyperref} \usepackage{fancyhdr} \usepackage{lastpage} \usepackage{enumitem} \definecolor{accent}{HTML}{16324A} \definecolor{accentlight}{HTML}{EEF3F7} \definecolor{rulegray}{HTML}{D7DEE5} \hypersetup{colorlinks=true,linkcolor=blue,urlcolor=blue,citecolor=blue} \IfFileExists{build-meta.tex}{\input{build-meta.tex}}{\newcommand{\BuildCommit}{local}} \newcommand{\PublisherDomain}{mpabi} \newcommand{\DocumentAuthor}{M. Pabiszczak} \newcommand{\DocumentYear}{2026} \newcommand{\CardArea}{inf} \newcommand{\CardSeries}{rv32i-freertos} \newcommand{\CardNumber}{01} \newcommand{\CardCount}{??} \newcommand{\CardSlug}{heap4} \newcommand{\CardVersion}{v0.1} \newcommand{\DocumentKey}{\PublisherDomain/\CardArea/\CardSeries/\CardNumber/\CardSlug/\CardVersion} \newcommand{\DocumentUUID}{4654524c-73f2-46df-83a3-d448ba6d6c5a} \renewcommand{\lstlistingname}{Listing} \renewcommand{\lstlistlistingname}{Lista listingów} \lstset{basicstyle=\ttfamily\small,columns=fullflexible,keepspaces=true,frame=single,breaklines=true,showstringspaces=false,numbers=left,numberstyle=\tiny\color{accent},stepnumber=1,numbersep=8pt,backgroundcolor=\color{accentlight},rulecolor=\color{rulegray},captionpos=b} \newcommand{\TaskSection}[4]{\section{Task #1: #3}#4\lstinputlisting[language=C,caption={Task #1: #3},label={lst:task#1-c}]{../src/tasks/#2.c}\lstinputlisting[basicstyle=\ttfamily\scriptsize,caption={ASM dla task #1},label={lst:task#1-asm}]{../build/#2/#2.s}} \pagestyle{fancy} \fancyhf{} \lhead{\textbf{FreeRTOS: heap\_4}} \rhead{\small \DocumentAuthor, \DocumentYear} \lfoot{\scriptsize commit \BuildCommit} \cfoot{\scriptsize \thepage/\pageref{LastPage}} \rfoot{\scriptsize uuid \DocumentUUID} \renewcommand{\headrulewidth}{0.4pt} \setlength{\headheight}{18pt} \setlength{\footskip}{24pt} \begin{document} \sloppy \noindent \begin{tabular}{@{}lp{0.72\textwidth}@{}} Project: & FreeRTOS: \texttt{heap\_4} \\ Subject: & Informatyka \\ Level: & 1, Zakres Podstawowy, PP \\ Topic: & dynamiczna alokacja pamięci, lista wolnych bloków, scalanie bloków \\ Revision date: & 02.05.2026 \\ Status: & Draft \\ Card in series: & \small\texttt{\CardNumber/\CardCount} \\ Card version: & \small\texttt{\CardVersion} \\ Card key: & \small\texttt{\DocumentKey} \\ UUID: & \small\texttt{\DocumentUUID} \\ Commit: & \small\texttt{\BuildCommit} \\ Scope: & pierwsza karta serii FreeRTOS; model dydaktyczny mechaniki \texttt{heap\_4.c} \\ Files used: & \small \begin{tabular}[t]{@{}l@{}} Task01: \texttt{task01\_heap\_map.c} \\ Task02: \texttt{task02\_free\_list.c} \\ Task03: \texttt{task03\_heap\_init.c} \\ Task04: \texttt{task04\_alignment.c} \\ Task05: \texttt{task05\_malloc\_first\_fit.c} \\ Task06: \texttt{task06\_split\_block.c} \\ Task07: \texttt{task07\_free\_insert.c} \\ Task08: \texttt{task08\_coalescing.c} \\ Task09: \texttt{task09\_config\_macros.c} \\ Task10: \texttt{task10\_heap4\_demo.c} \\ Common: \texttt{heap4\_common.h} \\ Runtime: \texttt{memops.c} \\ Startup: \texttt{crt0.S} \end{tabular} \end{tabular} \vspace{0.8em} \noindent\rule{\textwidth}{0.5pt} \section{Cel} Ta karta zaczyna serię FreeRTOS od \texttt{heap\_4}, ponieważ ten plik jest naturalnym pomostem po kartach z języka C. Wymaga wskaźników, tablic, struktur, listy jednokierunkowej, \texttt{static}, \texttt{typedef}, makr oraz arytmetyki adresów, ale nie wymaga jeszcze schedulera, przerwań ani uruchamiania tasków. Przykłady są małym modelem edukacyjnym mechaniki \texttt{heap\_4.c}. Nie są kopią pliku upstream FreeRTOS. Na RV32I wyniki są zapisywane w globalnych zmiennych \texttt{volatile}; \texttt{printf} jest dostępny wyłącznie w wariancie hostowym przez flagę \texttt{-DHOST\_PRINTF=1}. \lstinputlisting[language=C,caption={Wspólny nagłówek dla karty \texttt{heap\_4}},label={lst:common-h}]{../src/tasks/heap4_common.h} \subsection{\texttt{static inline} w nagłówku} Helpery z Listingu~\ref{lst:common-h} są zapisane jako \texttt{static inline}, bo każdy task jest osobnym programem i dołącza ten sam nagłówek. \texttt{static} daje prywatną kopię funkcji w każdym pliku \texttt{.c}, a \texttt{inline} pozwala kompilatorowi wstawić krótkie obliczenia, takie jak wyrównanie rozmiaru lub sprawdzenie bitu alokacji, bez kosztu zwykłego wywołania funkcji. \section{Mapa karty} \begin{tabularx}{\textwidth}{|p{2.1cm}|X|} \hline Task & Temat \\ \hline 1 & Mapa pojęć: obszar sterty, nagłówek bloku i bit alokacji. \\ \hline 2 & Lista wolnych bloków jako lista jednokierunkowa. \\ \hline 3 & Inicjalizacja sterty, pierwszy wolny blok i wartownik końca listy. \\ \hline 4 & Wyrównanie rozmiarów żądań i adresu początku sterty. \\ \hline 5 & Pierwszy pasujący blok, czyli zasada \texttt{first fit}. \\ \hline 6 & Podział dużego bloku na część przydzieloną i pozostały blok wolny. \\ \hline 7 & Zwracanie bloku i wstawianie go do listy według adresu. \\ \hline 8 & Scalanie sąsiednich wolnych bloków. \\ \hline 9 & Makra konfiguracyjne oraz hostowy \texttt{TRACE\_PRINTF}. \\ \hline 10 & Mini-demonstracja sekwencji \texttt{malloc/free}. \\ \hline \end{tabularx} \TaskSection{01}{task01_heap_map}{mapa \texttt{heap\_4}}{Listing~\ref{lst:task01-c} pokazuje nagłówek bloku, wyrównanie rozmiaru i bit oznaczający blok zajęty.} \TaskSection{02}{task02_free_list}{lista wolnych bloków}{Listing~\ref{lst:task02-c} przechodzi po liście wolnych bloków i liczy sumę dostępnej pamięci.} \TaskSection{03}{task03_heap_init}{inicjalizacja sterty}{Listing~\ref{lst:task03-c} tworzy pierwszy wolny blok oraz końcowy znacznik listy.} \TaskSection{04}{task04_alignment}{wyrównanie}{Listing~\ref{lst:task04-c} pokazuje, dlaczego alokator zaokrągla rozmiary i adres początku sterty.} \TaskSection{05}{task05_malloc_first_fit}{\texttt{first fit}}{Listing~\ref{lst:task05-c} wybiera pierwszy wolny blok wystarczająco duży dla żądania.} \TaskSection{06}{task06_split_block}{podział bloku}{Listing~\ref{lst:task06-c} zostawia resztę dużego bloku na liście wolnych bloków.} \TaskSection{07}{task07_free_insert}{\texttt{free} i wstawianie}{Listing~\ref{lst:task07-c} zwraca blok do listy tak, aby lista pozostała posortowana po adresach.} \TaskSection{08}{task08_coalescing}{scalanie bloków}{Listing~\ref{lst:task08-c} scala blok z lewym i prawym sąsiadem, gdy adresy są ciągłe.} \TaskSection{09}{task09_config_macros}{makra konfiguracyjne}{Listing~\ref{lst:task09-c} pokazuje małe odpowiedniki makr konfiguracyjnych FreeRTOS-a.} \TaskSection{10}{task10_heap4_demo}{mini \texttt{heap\_4}}{Listing~\ref{lst:task10-c} łączy inicjalizację, alokację, zwalnianie i scalanie w jeden model.} \section{Polecenia} \begin{enumerate}[leftmargin=1.6em] \item Zbuduj kartę dla RV32I poleceniem \texttt{make tasks}. \item Zbuduj wariant hostowy poleceniem \texttt{make host}; wypisywanie działa tylko przez \texttt{HOST\_PRINTF}. \item W tasku 6 zmień próg \texttt{MIN\_SPLIT\_SIZE} i sprawdź, kiedy blok nie jest dzielony. \item W tasku 8 zmień rozmiary bloków tak, aby scalanie działało tylko z prawym sąsiadem. \item W tasku 10 dodaj większą alokację, która ma się nie udać, i zapisz status w nowej zmiennej \texttt{volatile}. \end{enumerate} \end{document}